Quần áo bị lem màu là sự cố giặt giũ phổ biến nhất. Một chiếc áo đỏ hay một cái khăn mới lẫn vào mẻ giặt là đủ để cả mẻ đồ trắng ngả hồng, đồ màu loang lổ. Tin tốt là nếu xử lý đúng và đủ nhanh, phần lớn trường hợp cứu được. Bài này hướng dẫn từng bước, từ lúc vừa phát hiện đến cách phòng tránh lần sau.
Vì sao quần áo bị lem màu khi giặt
Nguyên nhân gần như luôn giống nhau. Một món đồ bị phai màu (thường là đồ mới, đồ màu đậm, đồ nhuộm rẻ tiền) thả màu ra nước giặt. Nước đó mang màu bám vào các sợi vải khác trong cùng mẻ.
- Đồ mới chưa giặt lần nào: Lớp thuốc nhuộm thừa chưa được rửa trôi, dễ phai nhất ở lần giặt đầu.
- Đồ màu đậm: Đỏ, xanh đậm, đen, tím là nhóm phai mạnh nhất.
- Nước nóng: Nhiệt độ cao làm sợi vải nở ra và nhả màu nhanh hơn.
- Ngâm lâu: Để đồ ướt chồng lên nhau trong máy hoặc trong chậu càng lâu, màu càng có thời gian thấm sang.
Bước quan trọng nhất: xử lý ngay khi còn ướt
Quy tắc số một là đừng để khô và tuyệt đối đừng cho vào máy sấy. Nhiệt từ máy sấy sẽ ép màu bám chặt vĩnh viễn vào sợi vải. Một khi đã sấy khô, khả năng cứu giảm xuống rất thấp.
Khi vừa phát hiện đồ bị lem màu, làm ngay các bước sau:
- Lấy món đồ bị lem ra khỏi mẻ giặt, tách riêng món thả màu để nó không làm hỏng thêm.
- Xả lại dưới vòi nước lạnh, càng nhiều nước càng tốt, để rửa bớt phần màu còn lỏng trên bề mặt.
- Không vắt khô, không phơi nắng, không sấy cho đến khi xử lý xong vết màu.
- Giặt lại ngay với xà phòng. Nhiều khi giặt lại lần hai trong nước lạnh đã đủ kéo phần lớn màu ra.
Riêng các vết màu sắc nét như mực, màu loang đậm thành mảng, hãy xem chúng như vết bẩn cứng đầu và xử lý theo hướng giặt tẩy vết chuyên sâu thay vì chỉ giặt thường.
Cách xử lý cho đồ trắng
Đồ trắng dễ xử lý hơn vì bạn có thể dùng chất tẩy mạnh mà không sợ làm phai màu nền (vốn không có màu để phai).
Ngâm oxy già hoặc bột oxy
Chất tẩy gốc oxy (oxygen bleach, thường ghi là sodium percarbonate trên bao bì) an toàn cho sợi vải hơn thuốc tẩy clo và xử lý vết màu rất tốt.
- Pha bột oxy vào nước ấm theo tỉ lệ ghi trên bao bì.
- Ngâm đồ trắng từ 1 đến 6 tiếng, kiểm tra vết màu mỗi giờ.
- Khi vết màu mờ đi, giặt xả lại bình thường.
Baking soda hỗ trợ
Baking soda không phải chất tẩy mạnh nhưng giúp làm sạch và khử mùi tốt. Thêm khoảng nửa chén baking soda vào nước ngâm cùng oxy, hoặc rắc trực tiếp lên vết màu ướt rồi để vài chục phút trước khi giặt. Nó hỗ trợ phần nào, không thay được chất tẩy chính.
Lưu ý với đồ trắng: nếu đồ trắng thật sự quan trọng, nên giặt riêng từ đầu. Tại Giặt Ơi, dịch vụ giặt đồ trắng riêng tách hẳn mẻ trắng khỏi mọi đồ màu, phụ thu 80.000đ, để tránh đúng sự cố lem màu này.
Cách xử lý cho đồ màu
Đồ màu khó hơn vì bất kỳ chất tẩy mạnh nào cũng có thể làm phai luôn màu gốc của vải. Mục tiêu là lấy màu lạ ra mà giữ màu thật.
- Tránh thuốc tẩy clo: Nó sẽ ăn cả màu gốc và để lại vết loang trắng còn xấu hơn.
- Dùng oxy nồng độ nhẹ: Pha loãng hơn so với đồ trắng và ngâm thời gian ngắn hơn, kiểm tra liên tục.
- Thử trước ở góc khuất: Chấm dung dịch vào mép trong hoặc đường viền để xem màu gốc có chịu được không, rồi mới xử lý cả món.
- Giặt lại nhiều lần nước lạnh: Với đồ màu, lặp lại giặt nước lạnh nhiều lần thường an toàn và hiệu quả hơn một lần ngâm tẩy mạnh.
Nếu món đồ màu là vải mỏng, vải lụa, đồ hiệu hoặc đồ bạn không muốn rủi ro, đừng thử hóa chất tại nhà. Mang đến tiệm xử lý chuyên nghiệp an toàn hơn nhiều.
Khi nào nên dừng tự xử lý
Tự xử lý tại nhà phù hợp với vết lem nhẹ và vải bền. Hãy dừng lại và nhờ tiệm khi gặp các trường hợp sau:
- Đồ đã bị sấy khô sau khi lem màu, màu đã ăn sâu.
- Vải nhạy cảm như lụa, len, đồ thêu, đồ có chi tiết dễ hỏng.
- Vết loang trên diện rộng, hoặc món đồ có giá trị cao.
- Đã thử một lần mà màu không nhạt đi rõ rệt. Cố thêm bằng hóa chất mạnh dễ làm hỏng hẳn.
Giặt Ơi nhận và giao tận nơi 24/7 khắp 22 quận. Bạn đặt qua website, Zalo hoặc WhatsApp, để đồ ngoài cửa, nhân viên tới lấy. Chúng tôi sẽ nói thật về khả năng cứu món đồ trước khi xử lý, không hứa hẹn quá lời.
Phòng tránh lem màu cho lần sau
Cách chắc chắn nhất để không phải tẩy lem màu là không để nó xảy ra. Mấu chốt nằm ở khâu phân loại trước khi giặt.
Phân loại theo lớp
Tại Giặt Ơi, mọi mẻ giặt được phân loại 3 lớp trước khi vào máy. Ở nhà bạn cũng có thể làm tương tự:
- Đồ trắng riêng một mẻ: Không trộn bất kỳ món màu nào, dù chỉ một chiếc.
- Đồ màu sáng riêng: Pastel, xám nhạt, be giặt cùng nhau.
- Đồ màu đậm riêng: Đỏ, đen, xanh đậm, jeans giặt thành mẻ riêng vì đây là nhóm phai mạnh nhất.
Mẹo phòng phai màu
- Giặt đồ mới lần đầu riêng một mình, hoặc giặt tay vài lần cho ra hết màu thừa.
- Luôn giặt nước lạnh với đồ màu đậm.
- Lộn trái áo màu trước khi giặt để giảm ma sát và phai.
- Lấy đồ ra khỏi máy ngay khi giặt xong, không để ướt chồng lên nhau lâu.
- Dùng giấy thử màu (color catcher) bỏ vào máy nếu buộc phải giặt lẫn, nó hút bớt màu trôi trong nước.
Câu hỏi thường gặp
Quần áo đã sấy khô rồi bị lem màu còn cứu được không?
Khó hơn nhiều nhưng vẫn nên thử với đồ bền. Hãy làm ướt lại và ngâm chất tẩy gốc oxy lâu hơn bình thường, kiểm tra từng giờ. Nếu sau một hai lần không cải thiện thì màu đã ăn sâu, lúc đó nên mang ra tiệm thay vì tăng nồng độ hóa chất.
Có dùng thuốc tẩy clo cho đồ màu bị lem không?
Không. Thuốc tẩy clo sẽ làm phai luôn màu gốc của vải và để lại vết loang trắng. Với đồ màu chỉ dùng chất tẩy gốc oxy pha loãng, và luôn thử trước ở một góc khuất.
Baking soda có tự tẩy được vết lem màu không?
Baking soda hỗ trợ làm sạch và khử mùi nhưng không đủ mạnh để tự kéo màu ra. Nó dùng kèm chất tẩy gốc oxy thì tốt, chứ một mình thường không giải quyết được vết lem rõ.
Làm sao biết một món đồ có dễ phai màu không?
Làm ướt một góc khuất rồi áp một mảnh vải trắng lên, ép nhẹ. Nếu vải trắng ăn màu thì món đó dễ phai, cần giặt riêng. Đồ mới, đồ màu đậm, đồ nhuộm rẻ tiền thường phai nhất ở vài lần giặt đầu.